• 23 listopada br. mija rok od wydania przez Europejski Trybunał Praw Człowieka wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce.
• Dysfunkcje polskiego systemu sądowniczego pogłębiają się, a liczba skarg do ETPCz, w szczególności dotyczących naruszenia prawa do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd, wzrosła w ciągu roku z 492 do ok. 700.
• Rzeczywista naprawa praworządności w Polsce, a także gwarancja przestrzegania praw człowieka wymaga wykonania wyroku pilotażowego ETPCz ws. Wałęsa p. Polsce oraz skutecznego wdrożenia odpowiednich środków generalnych.
• Wskazuje na to adw. Przemysław Rosati, prezes Naczelnej Rady Adwokackiej, w piśmie do Ministra Spraw Zagranicznych w rocznicę wydania w/w orzeczenia ETPCz - 23 listopada.

 

W piśmie, adresowanym do Ministra Spraw Zagranicznych Pana Radosława Sikorskiego, Ministra Sprawiedliwości Pana Adama Bodnara oraz do Pani Agnieszki Kozińskiej-Makowskiej, Pełnomocnik MSZ ds. postępowań przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka, Prezes NRA przypomina, że mija rok od wydania przez Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu wyroku pilotażowego w sprawie Wałęsa p. Polsce (skarga nr 50849/21, wyrok z dnia 23 listopada 2023 r.). Dlatego Prezes NRA zwraca się z prośbą o przedstawienie informacji dotyczących działań podjętych przez polski rząd celem wykonania tego orzeczenia w aspekcie środków generalnych (general measures), których konieczność zastosowania wynika z treści wyroku.

Wyrok pilotażowy w sprawie Wałęsa p. Polsce stanowi kontynuację utrwalonej linii orzeczniczej Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, na którą składają się m.in.:
- wyroki Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga nr 43447/19, 22 lipca 2021 r.),
- Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce (skargi nr 49868/19 i 57511/19, 8 listopada 2021 r.),
- Advance Pharma sp. z o.o. przeciwko Polsce (skarga nr 1469/20, 3 lutego 2022 r.)
- Grzęda przeciwko Polsce ([WI], skarga nr 43572/18, 15 marca 2022 r.).

W piśmie Prezes NRA wskazuje, że w dniu wydania wyroku Wałęsa p. Polsce (23 listopada 2023 r.) na rozpatrzenie przez Trybunał oczekiwały aż 492 sprawy dotyczące kryzysu praworządności w Polsce.
Liczba skarg wnoszonych do Trybunału przez osoby skarżące z Polski na tle tego kryzysu, w szczególności dotyczących naruszenia prawa do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezawisły sąd ustanowiony ustawą na podstawie art. 6 ust. 1 Konwencji, rośnie lawinowo i wynosi obecnie około 700.

Prezes NRA podkreśla, że wykonanie tego orzeczenia oraz skuteczne wdrożenie odpowiednich środków generalnych stanowi warunek konieczny rzeczywistej naprawy praworządności w Polsce, a także gwarancji przestrzegania praw człowieka.

Członkowie i członkinie Adwokatury, jako profesjonalni pełnomocnicy i pełnomocniczki reprezentujący swoich Mocodawców i Mocodawczynie w postępowaniach krajowych, jak i w postępowaniach przez Europejskim Trybunałem Praw Człowieka, z niepokojem obserwują pogłębiające się i nawarstwiające problemy proceduralne związane z dysfunkcjami polskiego systemu sądowniczego w kontekście kryzysu praworządności. Szczególne rozczarowanie podsądnych, a także koszty po stronie wymiaru sprawiedliwości, rodzi nieefektywność krajowych środków prawnych mających doprowadzić do ukształtowania składów orzekających zgodnie z wymogami art. 6 ust.1 Konwencji.

Na koniec Prezes NRA podkreśla, że Naczelna Rada Adwokacka nieustannie deklaruje wolę dialogu i współpracy przy wypracowaniu i wdrożeniu rozwiązań mających na celu skuteczne i terminowe wykonanie wyroku pilotażowego Wałęsa p. Polsce. Jednocześnie wskazuje, że będzie z uwagą śledzić dalsze działania polskich władz związane z realizacją tego orzeczenia.


(czytaj pismo)