- Prezes Naczelnej Rady Adwokackiej adw. Przemysław Rosati zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości Waldemara Żurka z prośbą o zabezpieczenie w projekcie ustawy budżetowej na 2027 rok środków finansowych, które umożliwią urealnienie wynagrodzeń za świadczenie pomocy prawnej z urzędu.
- Apel ten stanowi kontynuację konsekwentnych działań podejmowanych przez Naczelną Radę Adwokacką na rzecz reformy systemu wynagrodzeń za pomoc prawną świadczoną z urzędu.
- Prezes NRA przypomina, że Naczelna Rada Adwokacka od 2021 roku konsekwentnie przedstawia Ministerstwu Sprawiedliwości postulaty dotyczące zmian w systemie wynagradzania adwokatów świadczących pomoc prawną z urzędu. Jednym z najważniejszych pozostaje dostosowanie wysokości stawek do rzeczywistych kosztów wykonywania tych obowiązków.
W swoim piśmie Prezes NRA wzywa Ministra Sprawiedliwości do podjęcia działań zmierzających do zabezpieczenia odpowiednich środków finansowych w budżecie państwa na 2027 rok. Zwraca również uwagę, że zgodnie z ustawą o finansach publicznych to Minister Sprawiedliwości posiada kompetencję do przedstawienia Ministrowi Finansów propozycji zwiększenia planowanych wydatków w części budżetowej dotyczącej sądownictwa powszechnego, tak aby mogły one zostać uwzględnione w projekcie ustawy budżetowej.
30 kategorii wynagrodzeń nadal wymaga pilnej zmiany
Obecny apel wpisuje się w szereg wcześniejszych działań podejmowanych przez Prezesa NRA. W dniu 15 maja 2026 roku adw. Przemysław Rosati skierował do Ministra Sprawiedliwości pismo dotyczące konieczności pilnego rozpoczęcia prac legislacyjnych nad kolejną nowelizacją rozporządzenia regulującego wysokość wynagrodzeń za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Wskazał w nim 30 kategorii wynagrodzeń pozostających na poziomie rażąco niskim i niewspółmiernym zarówno do rzeczywistego nakładu pracy adwokata, jak i do znaczenia prowadzonych spraw dla obywateli korzystających z pomocy prawnej z urzędu.
Wśród przykładów wymagających pilnej zmiany Prezes NRA wskazał m.in.:
- sprawy karne objęte dochodzeniem - 540 zł,
- sprawy karne objęte śledztwem - 900 zł,
- sporządzenie i wniesienie kasacji do Sądu Najwyższego - 720 zł lub 1200 zł,
- sprawy dotyczące warunkowego przedterminowego zwolnienia - 480 zł,
- sprawy o alimenty - 240 zł,
- sprawy dotyczące wyjawienia majątku - 240 zł,
- sprawy o rozwód i unieważnienie małżeństwa - 720 zł,
- sprawy o ochronę dóbr osobistych i praw autorskich - 720 zł,
- sprawy o demoralizację - 240 zł,
- sprawy o stwierdzenie nabycia spadku - 240 zł.
(czytaj pismo z 15.05.2026)
Odpowiednie finansowanie warunkiem prawa do sądu
Prezes NRA podkreśla, że zapewnienie odpowiedniego finansowania nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej przez adwokatów z urzędu ma fundamentalne znaczenie dla realizacji prawa obywateli do sądu i rzetelnego procesu. Osoby, których nie stać na poniesienie kosztów profesjonalnej pomocy prawnej, powinny mieć zagwarantowany dostęp do adwokata, którego wynagrodzenie zostanie pokryte przez Skarb Państwa.
W ocenie Prezesa NRA zabezpieczenie odpowiednich środków w budżecie państwa jest niezbędnym krokiem do rzeczywistego urealnienia wynagrodzeń za świadczenie pomocy prawnej z urzędu. Równolegle konieczne jest kontynuowanie prac legislacyjnych nad zmianą rozporządzenia określającego wysokość stawek, tak aby system wynagradzania odpowiadał rzeczywistemu nakładowi pracy adwokatów oraz gwarantował obywatelom realny dostęp do profesjonalnej pomocy prawnej.
(czytaj pismo z 23.07.2026)
