Pismo Prezesa NRA w sprawie ochrony tajemnicy obrończej i zasad wykonywania zawodu adwokata

07.11.2024
  • Adwokat Przemysław Rosati, Prezes NRA skierował do Ministra Sprawiedliwości Adama Bodnara pismo dotyczące otrzymanej od adw. Krzysztofa Wąsowskiego korespondencji na temat postępowania prowadzonego w Prokuraturze Krajowej pod sygn. akt 1001-22.Ds.1.2024.
  • Adw. Krzysztof Wąsowski występuje w wyżej wskazanym postępowaniu w charakterze obrońcy podejrzanych Urszuli Dubejko i Michała Olszewskiego.
  • Adwokat Krzysztof Wąsowski otrzymał od prokuratora wiadomość sugerującą potencjalnie negatywne konsekwencje dla jego klientów przewidziane w art. 258a k.p.k. w przypadku nawiązania przez niego kontaktu z nimi.
  • Prezes NRA wskazuje, że działanie prokuratury może zostać odczytane jako instrumentalne wykorzystanie przepisów procesowych do pozbawienia podejrzanych obrońcy w osobie adwokata Krzysztofa Wąsowskiego.
  • Prezes NRA stanowczo podkreśla, że taka sytuacja budzi sprzeciw, a jednocześnie wymaga pilnego i wszechstronnego wyjaśnienia, natomiast w przypadku stwierdzenia okoliczności opisanych w piśmie adwokata Krzysztofa Wąsowskiego - podjęcia zdecydowanych działań przez Prokuratora Generalnego, które będą zapobiegać takim praktykom w tej sprawie i w każdej innej w przyszłości.


Prezes NRA na wstępie pisma wskazał, że adw. Krzysztof Wąsowski przesłał do wiadomości Prezesa NRA korespondencję dotyczącą postępowania prowadzonego w Prokuraturze Krajowej pod sygn. akt 1001-22.Ds.1.2024, obejmującą pismo Pana prokuratora Piotra Woźniaka (kierownika zespołu śledczego nr 2 w Prokuraturze Krajowej) z 30 października 2024 r. oraz własne pismo z 4 listopada 2024 r. stanowiące odpowiedź na w/w pismo.

Pismo Pana prokuratora Piotra Woźniaka z 30 października 2024 r.
Prezes NRA wskazuje, że z osnowy pisma Pana prokuratora wynika, iż stoi on na stanowisku, że adwokat Krzysztof Wąsowski, obrońca podejrzanych w powołanej na wstępie sprawie, z uwagi na stosowany w sprawie środek zapobiegawczy w postaci zakazu kontaktowania się ze świadkami, nie powinien kontaktować się ze swoimi klientami z uwagi na występowanie przez adwokata Krzysztofa Wąsowskiego w tej sprawie w roli świadka.
Prokurator jednocześnie sugeruje potencjalnie negatywne konsekwencje dla podejrzanych przewidziane w art. 258a k.p.k. w przypadku nawiązania przez obrońcę – adwokata Krzysztofa Wąsowskiego kontaktu ze swoimi klientami, czyli podejrzanymi w tej sprawie. Alternatywnie prokurator stawia tezę o potencjalnej nierzetelnej realizacji przez obrońcę prawa podejrzanych do obrony i braku właściwej ochrony ich praw – w przypadku braku kontaktu obrońcy z podejrzanymi. W konkluzji prokurator wzywa obrońcę do niezwłocznego zajęcia stanowiska „odnośnie dalszego reprezentowania w sprawie w charakterze obrońcy podejrzanych Urszuli Dubejko i Michała Olszewskiego”.

Art.  258a.  k.p.k. - Jeżeli oskarżony uniemożliwia lub utrudnia wykonywanie zastosowanego wobec niego środka zapobiegawczego lub umyślnie naruszył obowiązek lub zakaz związany ze stosowaniem takiego środka, sąd lub prokurator stosuje środek zapobiegawczy gwarantujący skuteczną realizację celów jego stosowania.

Pismo Pana adwokata Krzysztofa Wąsowskiego z 4 listopada 2024 r.
Prezes NRA wskazuje, z osnowy pisma adwokata wynika, że istotnie jest on obrońcą wymienionych podejrzanych, nie został w sprawie przesłuchany jako świadek i jednocześnie Pan adwokat Krzysztof Wąsowski zasadnie stoi na stanowisku, że nie wolno przesłuchiwać jako świadka obrońcy co do faktów, o których dowiedział się udzielając porady prawnej lub prowadząc sprawę (zakaz dowodowy z art. 178 k.p.k.). W dalszej części pisma adwokat Krzysztof Wąsowski wyjaśnił, że od dnia zatrzymania podejrzanych realizuje zadania i czynności obrońcy w tym postępowaniu, a fakt ten nie był kwestionowany przez organy prokuratury czy sądy orzekające w kwestiach incydentalnych w tej sprawie. Jednocześnie adwokat Krzysztof Wąsowski zaznacza, że sygnalizowany zamiar przesłuchania go w charakterze świadka „potęguje (…) wrażenie, że nie chodzi w tym przypadku o pozyskanie ode mnie jakieś szczególnie istotnych depozycji złożonych w charakterze świadka w tym śledztwie, ale o swoiste „wyeliminowanie” mnie z działania w tej sprawie w charakterze obrońcy zarówno panu Urszuli Dubejko jak i ks. Michała Olszewskiego”. Adwokat Krzysztof Wąsowski przytacza także okoliczności związane z „nieudolną próbą przesłuchania” go w charakterze świadka w tej sprawie w dniu 19 kwietnia 2024 r. Konkluzja pisma zawiera stwierdzenie o „bezprecedensowej, nieuprawnionej i nieuzasadnionej, zbyt daleko idącej ingerencji w realizację konstytucyjnego prawa do obrony (…)”.
Przedstawiony przez Pana adwokata Krzysztofa Wąsowskiego bieg zdarzeń, a nadto przede wszystkim fakt, że wykonuje obecnie funkcję obrońcy podejrzanych w opisanym na wstępie śledztwie wskazuje, iż działanie prokuratury może zostać odczytane jako instrumentalne wykorzystanie przepisów procesowych do pozbawienia podejrzanych obrońcy w osobie adwokata Krzysztofa Wąsowskiego, a nadto w związku z sygnalizowanym zamiarem przesłuchania adwokata Krzysztofa Wąsowskiego w charakterze świadka rodzi uzasadnione okolicznościami obawy o naruszenie tajemnicy obrończej lub adwokackiej.

Prezes NRA stanowczo podkreśla w piśmie, że taka sytuacja budzi sprzeciw, a jednocześnie wymaga pilnego i wszechstronnego wyjaśnienia. W przypadku stwierdzenia okoliczności opisanych w piśmie adwokata Krzysztofa Wąsowskiego podjęcia zdecydowanych działań przez Prokuratora Generalnego, które będą zapobiegać takim praktykom w tej sprawie i w każdej innej w przyszłości.

Prezes NRA przypomina również, że prawo do obrony, a także tajemnica adwokacka i obrończa, w demokratycznym państwie prawnym stanowią nienaruszalną świętość, gwarantując prawidłowe funkcjonowanie państwa i wymiaru sprawiedliwości. Prawo do obrony jest prawem podstawowym, gwarantowanym Konstytucją RP i normami prawa międzynarodowego. Tajemnica obrończa i adwokacka stanowiące jeden z elementów tego prawa, istnieją w interesie obywateli, gwarantując poczucie bezpieczeństwa. Respektowanie prawa do obrony i wskazanych tajemnic jest bezwzględną powinnością władzy publicznej. Stanowi wyraz szacunku dla konstytucyjnych wolności i praw obywatelskich, tj. m.in. prawa do prywatności, prawa do obrony oraz prawa do rzetelnego procesu, które chronione są nie tylko na gruncie Konstytucji RP, ale także na podstawie norm prawa międzynarodowego.

Fundamentem zawodu adwokata jako zawodu zaufania publicznego, mającego gwarantować klientom ochronę ich praw, jest gwarancja nieograniczonego w czasie przestrzegania tajemnicy adwokackiej i obrończej, także poprzez powstrzymanie się przez władze publiczne od działań zagrażających lub naruszających tajemnicę adwokacką i obrończą.
Fundamentem zawodu adwokata jest także nakaz powstrzymania się władzy publicznej od działań uniemożliwiających realizowanie powinności obrończych adwokata względem jego klienta, w tym od ewentualnego instrumentalnego wykorzystywania instytucji procesowych.

Prezes NRA wskazuje, że działania zmierzające do naruszenia tajemnicy adwokackiej lub tajemnicy obrończej czy też działania skierowane na osobę obrońcy (adwokata) osłabiają zaufanie obywateli do państwa, prowadzą do utraty poczucia bezpieczeństwa, podważając wiarygodność oraz legitymację wymiaru sprawiedliwości. Takie postępowanie godzi w podstawowe zasady państwa prawa, prowadząc jednocześnie do erozji tych zasad.

W związku z zaistniałą sytuacją Prezes NRA skierował prośbę do Ministra Sprawiedliwości o pilne przedstawienie informacji w niniejszej sprawie.

(czytaj pismo Prezesa NRA)


Tagi: tajemnica obrończa, zasady wykonywania zawodu adwokata

Share on FacebookShare on TwitterShare on LinkedInSend Email