• W dniu 17.10.2025 r. w Budapeszcie odbyło się spotkanie Prezesów Rad Adwokackich Europy Środkowo-Wschodniej – Prezesa NRA, adw. Przemysława Rosatiego reprezentował adw. Bartosz Grohman, członek Naczelnej Rady Adwokackiej.
• Tematem wiodącym spotkania były zmiany w praktykach prawniczych w Europie Środkowej i Wschodniej oraz zastosowanie sztucznej inteligencji w sektorze usług prawniczych z uwzględnieniem regulacji w zakresie stosowania Al przez Rady Adwokackie.
• Adw. Bartosz Grohman w swoim przemówieniu zwrócił szczególną uwagę na zagadnienia praworządności w Polsce w odniesieniu do sytuacji w polskim wymiarze sprawiedliwości.

W imieniu Prezesa NRA, Przemysława Rosatiego na spotkaniu Prezesów Rad Adwokackich Europy - sprawy ważne dla polskiego środowiska adwokackiego zaprezentował adw. Bartosz Grohman, członek Naczelnej Rady Adwokackiej. 

Głównym przedmiotem dyskusji w formie debaty merytorycznej były:

1) „Zmiany w praktykach prawniczych w Europie Środkowej i Wschodniej”
2) Analiza dobrych praktyk w kwestii stosowania sztucznej inteligencji: "Jak Rady Adwokackie mogą skorzystać i uregulować użycie AI w sektorze usług prawniczych?"

Polski Głos na Węgrzech: Referat adw. Bartosza Grohmana dot. egzekwowania praworządności w Polsce
adw. Bartosz Grohman, przedstawiciel Prezesa NRA - zwrócił uwagę na polskie realia dot. przywracania praworządności z uwzględnieniem wyzwań związanych z uregulowaniem statusu neo-sędziów. Podkreślił jednocześnie, że rozstrzygnięcie tej kwestii to pilne i trudne wyzwanie, ale z pewnością nie jedyne. W swoim wystąpieniu wspomniał również o kwestionowaniu przez sądy europejskie statusu Izb Sądu Najwyższego, co z kolei jest kontrfaktyczne wobec istnienia Izby Odpowiedzialności Zawodowej oraz Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych – sprawy te pozostają niezmiernie skomplikowane.

 

Diagnoza potrzebnych zmian w interfejsie systemu elektronicznego stosowanego na potrzeby wymiaru sprawiedliwości
Obecny na spotkaniu Prezes CCBE, Thierry Wickers podkreślił, że potrzebny jest jeden spójny system audiowizualny dla wymiaru sprawiedliwości w Unii Europejskiej – co oznacza odejście od stosowania aplikacji typu Teams czy Zoom. Prezes Thierry Wickers zarekomendował stworzenie kompleksowego narzędzia oraz spójnych zasad korzystania z funkcjonalności Al – a docelowo stworzenie bezpiecznego, kompatybilnego systemu europejskiego dla wszystkich - European Visio System.

W dalszej części spotkania podjęto sprawy transgraniczne oraz poddano analizie wpływ sztucznej inteligencji na kontakty prawnika z klientem. Zwrócono uwagę, że dzięki odpowiedziom dostarczanym klientowi za pomocą sztucznej inteligencji potencjalny odbiorca usług prawniczych będzie mógł jeszcze przed podjęciem oficjalnego kontaktu z prawnikiem, zasięgnąć podstawowych informacji w przedmiocie swojej sprawy - AI już teraz pomaga wyjaśnić prawne wątpliwości, znaleźć prawnika i dać odpowiedź czy charakter problemu z jakim mamy zamiar zgłosić się do prawnika – rzeczywiście wymaga jego zatrudnienia. Najprawdopodobniej w przyszłości klienci za pomocą AI będą weryfikować też same pisma prawników, sprawdzać i porównywać ceny usługi prawnej oraz weryfikować, czy usługa ta została poprawnie wykonana. W tym kontekście zadaniem do wykonania dla środowiska prawniczego pozostaje konstrukcja regulacji zapewniających etykę, poufność usług oraz wysoki ich standard a także niezależność i lojalność.

 

Sztuczna inteligencja a świadczenie usług prawniczych – korzyści i zagrożenia
W imieniu adwokatów z Rady Adwokackiej we Francji (CNB Conseil National des Barreaux) - głos zabrała adw. Marie-Aimée Peyron, która zauważyła, że sztuczna inteligencja jest wyzwaniem w kontekście zachowania praworządności, ponieważ rośnie potrzeba obrony prawników oraz ich ochrony, ale nie z punktu widzenia uprzywilejowanej grupy, a przede wszystkim jako grupy służącej obronie praw obywatelskich.
W imieniu prawników z Niemiec głos zabrał André Haug, Wiceprezes BRAK BundesrechtsanwaltKammer – który przybliżył toczącą się w Niemczech dyskusję na temat sądu konstytucyjnego, której celem jest wzmocnienie tego organu. Przedstawiciel Niemiec wskazywał na to, że w krajach związkowych mają 16 ministrów sprawiedliwości a to nie ułatwia ogólnokrajowej koordynacji zmian.
W dalszej kolejności głos zabrała Prezes SAK - Słowackiej Izby Adwokackiej, adw. Kataryna Cechowa, która zauważyła, że maleje ilość aplikantów, dlatego konieczne jest stałe budowanie pozycji zawodowej adwokatów i wzmocnienie nadzoru nad ich praktyką. Wskazała również powody spadającego zainteresowania wykonywaniem zwodu adwokata - zawód adwokata traci na atrakcyjności i nie daje oczekiwanej stabilizacji, dlatego konieczne są też liczne nowelizacje i zmiany prawa, które wpłynęłyby na zmianę realiów wykonywania zawodu i uatrakcyjnienie profesji w oczach młodych ludzi.