Naczelna Rada Adwokacka sygnatariuszem opinii amici curiae w obronie niezależności adwokatów

02.04.2026
  • Naczelna Rada Adwokacka, razem z Izbą Adwokacką w Warszawie, CCBE oraz innymi samorządami europejskimi - sygnatariuszem opinii amici curiae w obronie niezależności adwokatów.
  • Naczelna Rada Adwokacka, wspólnie z Izbą Adwokacką w Warszawie, CCBE oraz szeregiem europejskich samorządów i organizacji prawniczych, złożyła opinię amici curiae przed Sądem Apelacyjnym Stanów Zjednoczonych dla Dystryktu Kolumbii. Opinia dotyczy głośnych spraw związanych z dekretami wykonawczymi prezydenta Donalda Trumpa wymierzonymi w działalność wybranych amerykańskich kancelarii prawnych.

Prezydent Trump w 2025 r. wydał specjalne dekrety wykonawcze skierowane przeciwko konkretnym kancelariom prawnym w USA, w tym Perkins Coie, Jenner & Block, WilmerHale oraz Susman Godfrey. Każdy z dekretów wyróżnia kancelarię powiązaną z klientami lub sprawami, które zostały uznane za niepożądane — m.in. za reprezentowanie Hillary Clinton, za pracę w sprawach dotyczących prawa wyborczego czy za powiązania z byłym specjalnym prokuratorem Robertem Muellerem.

Dekrety ograniczały możliwość wykonywania przez te kancelarie obowiązków zawodowych poprzez limitowanie dostępu do poświadczeń bezpieczeństwa, budynków federalnych, możliwości kontaktu z pracownikami rządu, a także realizacji zleceń pochodzących od rządu federalnego. Dekrety powołują się na „bezpieczeństwo publiczne" i „bezpieczeństwo narodowe", jednak — jak ustaliły sądy niższych instancji — w istocie stanowią retorsję za prowadzenie działalności adwokackiej uznanej przez władzę wykonawczą za niepożądaną. W efekcie prawnicy są karani za to, kogo i jakich spraw się podjęli — co stanowi poważne zagrożenie dla fundamentalnej zasady niezależności adwokatury i dostępu do wymiaru sprawiedliwości.


Opierając się na historycznych doświadczeniach Europy i innych regionów, autorzy opinii podkreślają w niej, że ataki na prawników odzwierciedlają i przyspieszają upadek praworządności, a zachowanie niezależności zawodu jest kluczowe dla integralności wymiaru sądowego i przetrwania demokratycznych instytucji.

Opinia amici curiae została zainicjowana przez Trójkąt Weimarski samorządów prawniczych tj. Izbę Adwokacką w Warszawie, Izbę Adwokacką w Paryżu oraz Niemieckie Stowarzyszenia Prawników DAV, a także The Law Society of England and Wales oraz Fińską Izbę Adwokacką.  

W gronie sygnatariuszy obok NRA znalazły się:
•    Izba Adwokacka w Warszawie 
•    Deutscher Anwaltverein (DAV) — Niemieckie Stowarzyszenie Prawników
•    Barreau de Paris — Izba Adwokacka w Paryżu 
•    The Law Society of England and Wales – Stowarzyszenie Prawa Anglii i Walii
•    Suomen Asianajajat — Fińska Izba Adwokacka
•    Council of Bars and Law Societies of Europe (CCBE) – Rada Adwokatur i Stowarzyszeń Prawniczych Europy
•    Bar Council of England and Wales – Rada Adwokacka Anglii I Walii 
•    Bundesrechtsanwaltskammer — Federalna Izba Adwokacka Niemiec 
•    Conseil national des barreaux — Krajowa Rada Adwokacka Francji 
•    Consejo General de la Abogacía Española — Naczelna Rada Adwokacka Hiszpanii 
•    Den Norske Advokatforeningen — Norweskie Stowarzyszenie Prawników
•    The Law Society of Scotland - Stowarzyszenie Prawa Szkocji
•    Lietuvos advokatūra — Izba Adwokacka Litwy
•    Orde van Vlaamse Balies — Flamandzkie Izba Adwokacka 
•    Barreau de Luxembourg – Izba Adwokacka w Luksemburgu
•    Barreau de Genève - Izba Adwokacka w Genewie 
•  Ordre des Barreaux Francophones et Germanophone de Belgique – Izba Francuskojęzycznych i Niemieckojęzycznych Rad Adwokackich Belgii
•    Barreau de Bruxelles - Izba Adwokacka w Brukseli 
•    Sveriges advokatsamfund — Szwedzkie Stowarzyszenie Prawników

Rozprawa przed Sądem Apelacyjnym dla Dystryktu Kolumbii zaplanowana jest na 14 maja 2026 r.

Share on FacebookShare on TwitterShare on LinkedInSend Email