- Komisja Praw Człowieka przy Naczelnej Radzie Adwokackiej zaprasza do udziału w debacie poświęconej jednemu z najbardziej aktualnych i wielowymiarowych zagadnień współczesnego prawa i debaty publicznej - granicom odpowiedzialności za czyny motywowane uprzedzeniami oraz zjawisku tzw. hate crime.
- Wydarzenie odbędzie się 17 czerwca 2026 r. w godzinach 11:00-15:00 w formule hybrydowej - stacjonarnie w siedzibie NRA oraz online, z transmisją na żywo na kanale YouTube „Adwokatura Polska”.
O czym będziemy rozmawiać?
Debata skupi się na analizie zjawiska przestępstw z nienawiści oraz ich społecznych i prawnych konsekwencji. Dyskusja zostanie podzielona na dwa panele: prawny oraz społeczny, z udziałem ekspertek i ekspertów zajmujących się prawami człowieka, prawem karnym, komunikacją społeczną oraz badaniami nad dyskryminacją.
W centrum rozmowy znajdą się m.in.:
- brak pełnych uregulowań kodeksowych w kontekście konstytucyjnego zakazu dyskryminacji,
- relacja pomiędzy przestępstwami z nienawiści a przestępstwami z uprzedzenia,
- napięcie pomiędzy wolnością słowa a odpowiedzialnością za mowę nienawiści,
- wykorzystanie narzędzi sztucznej inteligencji do rozpowszechniania treści nienawistnych,
- problem anonimowości w Internecie i środowisk cyfrowych sprzyjających eskalacji hate crime,
- znaczenie komunikacji międzykulturowej w przeciwdziałaniu uprzedzeniom.
Uczestnicy debaty
W dyskusji udział wezmą:
- prok. Małgorzata Pomarańska-Bielecka, Prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie, członkini Zespołu do spraw przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami przy Prokuratorze Generalnym;
- dr hab. Marcin Górski, Profesor UŁ Kierownik Katedry Europejskiego Prawa Konstytucyjnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego;
- adw. Dorota Dudek, członkini Izby Adwokackiej w Lublinie, Członkini Zarządu Polskiego Towarzystwa Prawa Antydyskryminacyjnego;
- adw. dr Anna Wilińska-Zelek, członkini Wielkopolskiej Izby Adwokackiej, doktora nauk o mediach i komunikacji społecznej, członkini Komisji Praw Człowieka przy NRA;
- adw. dr Adam Ploszka, adiunkt w Zakładzie Praw Człowieka WPiA UW, Zastępca Członka Zarządu Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, członek Zespołu do spraw przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami przy Prokuratorze Generalnym;
- adw. dr Paweł Knut, członek Izby Adwokackiej w Warszawie, członek Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Rodzinnego oraz Zespołu do spraw przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami przy Prokuratorze Generalnym;
- dr Dominika Bulska, psycholożka, adiunktka badawcza CRS Uniwersytetu SWPS;
- Piotr Skrzypczak, współzałożyciel i członek Stowarzyszenia Homo Faber, politolog, mediator, trener;
- Joanna Grabarczyk-Anders, Przewodnicząca Zespołu do spraw przeciwdziałania mowie nienawiści i przestępstwom motywowanym uprzedzeniami przy Prokuratorze Generalnym, współtwórczyni kampanii Hejtstop, ekspertka Żydowskiego Stowarzyszenia Czulent.
Rozmowę poprowadzą:
- adw. Monika Sokołowska (członkini Komisji Praw Człowieka przy NRA);
- adw. dr Artur Kula (członek Komisji Praw Człowieka przy NRA).
Dlaczego ta debata jest ważna?
Rosnąca skala zjawisk związanych z mową nienawiści i przestępstwami motywowanymi uprzedzeniami wymaga pogłębionej refleksji zarówno nad obowiązującymi regulacjami prawnymi, jak i nad praktyką ich stosowania. Równie istotny jest wymiar społeczny, obejmujący edukację, komunikację oraz przeciwdziałanie mechanizmom wykluczenia.
Debata ma na celu nie tylko wymianę poglądów eksperckich, ale także wskazanie kierunków możliwych zmian oraz dobrych praktyk w obszarze ochrony praw człowieka.
