Prezes NRA interweniuje w sprawie ochrony źródeł dziennikarskich. „Gwarancji wolności prasy nie wolno obchodzić”

  • Prezes Naczelnej Rady Adwokackiej Przemysław Rosati zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka o niezwłoczne wyjaśnienie działań prokuratury opisanych przez Wirtualną Polskę, zmierzających do ustalenia źródeł informacji dziennikarskich.
  • W ocenie Prezesa NRA ujawnione okoliczności budzą poważne wątpliwości z punktu widzenia ochrony tajemnicy dziennikarskiej, wolności prasy oraz standardów praworządności.


W wystąpieniu z 28 października 2026 r. Prezes NRA podkreślił, że ochrona źródeł informacji nie stanowi przywileju dziennikarzy, lecz jedną z podstawowych gwarancji wolności prasy, prawa obywateli do informacji i demokratycznej kontroli sprawowania władzy.


„Ochrona źródeł informacji nie jest przywilejem dziennikarzy. Jest jedną z podstawowych gwarancji wolności prasy, prawa obywateli do informacji i demokratycznej kontroli sprawowania władzy” – wskazał adw. Przemysław Rosati.


Prokuratura nie może obchodzić ustawowych gwarancji

Prezes NRA zwrócił uwagę, że niedopuszczalne byłoby wykorzystywanie instrumentów procesowych w celu pośredniego ustalenia informacji objętych szczególną ochroną prawną.


Dotyczy to w szczególności analizowania połączeń telefonicznych, zabezpieczania urządzeń czy pozyskiwania korespondencji osób kontaktujących się z dziennikarzami, jeżeli rzeczywistym celem takich czynności byłoby obejście gwarancji ochrony tajemnicy dziennikarskiej.


Sama formalna podstawa prawna czynności nie przesądza o ich dopuszczalności. Konieczna jest również ocena rzeczywistego celu, niezbędności i proporcjonalności podejmowanych działań.


Gwarancje ochrony źródeł dziennikarskich wynikają z Konstytucji RP, Prawa prasowego, Kodeksu postępowania karnego, Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz prawa Unii Europejskiej, w tym Europejskiego Aktu o Wolności Mediów.


Prezes NRA domaga się wyjaśnień

W skierowanym do Prokuratora Generalnego piśmie Prezes NRA zwrócił się o:

  • niezwłoczną weryfikację opisanych czynności prokuratury;
  • wyjaśnienie ich podstaw prawnych i zakresu pozyskanych informacji;
  • ustalenie, czy dochowano wszystkich gwarancji ochrony tajemnicy dziennikarskiej, w tym wymogów niezależnej kontroli przewidzianych prawem.


Prezes NRA zaznaczył jednocześnie, że obowiązek ścigania przestępstw, również naruszeń przepisów chroniących prywatność pacjentów, nie zwalnia organów ścigania z obowiązku przestrzegania prawa i respektowania wolności obywatelskich.


Adwokatura wspiera dziennikarzy i wolność prasy

W swoim wystąpieniu Prezes NRA wyraził jednoznaczne wsparcie dla dziennikarzy Wirtualnej Polski, którzy realizują obowiązki wobec opinii publicznej i chronią źródła przekazywanych informacji.


Podkreślił, że działania organów państwa nie mogą wywoływać efektu mrożącego, zniechęcającego obywateli do przekazywania mediom informacji o nieprawidłowościach.


„Państwo prawa nie może akceptować sytuacji, w której organ powołany do przestrzegania prawa poszukuje sposobu na obejście tego prawa” – zaznaczył Prezes NRA.


Sprawa wykracza poza interes jednej redakcji. Dotyczy standardów praworządności, wolności prasy oraz zaufania obywateli do państwa.


(czytaj pełną treść wystąpienia Prezesa NRA z 28 października 2026 r.)