- W dniach 8-9 października 2026 r. w Częstochowie odbył się II Wielki Kongres Mediacji, który zgromadził przedstawicieli środowisk prawniczych, sędziów, mediatorów, a także studentów, młodzież i dzieci.
- Wydarzenie stanowiło przestrzeń do wymiany doświadczeń, międzyśrodowiskowego dialogu oraz dyskusji nad rolą mediacji w rozwiązywaniu sporów.
- W Kongresie aktywnie uczestniczyli przedstawiciele mediacji adwokackiej, w tym Centrum Mediacji przy Naczelnej Radzie Adwokackiej.
Program Kongresu obejmował szerokie spektrum zagadnień związanych z wykorzystaniem mediacji w różnych dziedzinach prawa i życia społecznego, w szczególności w sprawach karnych, gospodarczych, rodzinnych, administracyjnych i pracowniczych, a także w środowisku szkolnym. Uczestnicy mieli okazję zapoznać się zarówno z praktycznymi aspektami prowadzenia mediacji, jak i z wyzwaniami związanymi z upowszechnianiem alternatywnych metod rozwiązywania sporów.
Centrum Mediacji przy Naczelnej Radzie Adwokackiej reprezentowała adw. Katarzyna Ząbkiewicz, przewodnicząca Centrum, która wygłosiła prelekcję pt. „Mediacja rówieśnicza w ekosystemie ADR. Czy może wpłynąć na statystyki?” w ramach bloku tematycznego poświęconego mediacji, koncyliacji sądowej oraz mediacji jako elementowi edukacji prawnej w sądach.
Wśród gości Kongresu znalazła się Aleksandra Chudaś, pełnomocniczka Ministra Sprawiedliwości ds. Edukacji Konstytucyjnej, która podkreśliła znaczenie mediacji jako jednego z elementów umacniania demokratycznego państwa. Ważny głos w dyskusji zabrała również sędzia Anna Maria Wesołowska, zwracając uwagę na konieczność uważnego wsłuchiwania się w potrzeby dzieci oraz odpowiedzialność dorosłych za kształtowanie postaw młodego pokolenia.
W Kongresie licznie uczestniczyli adwokaci zaangażowani w rozwój i popularyzację mediacji, dzieląc się swoją wiedzą oraz doświadczeniem zawodowym.
Adw. dr Robert Trzaskowski, prezes Centrum Mediacji przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Łodzi, wygłosił wykład pt. „Prawnicy i nie-prawnicy w roli mediatora”. W wydarzeniu uczestniczyła również adw. Aneta Niemczyk-Riwerska, przewodnicząca Komisji ds. Mediacji przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Częstochowie.
Zagadnienia związane z mediacją w sporach pracowniczych przedstawiła adw. Sylwia Kubiak-Kielichowska w wystąpieniu pt. „Mediacja w sprawach pracowniczych i jej wpływ na przebieg i liczbę postępowań sądowych”.
Z kolei adw. dr hab. Monika Haczkowska, prezes Centrum Mediacji przy Okręgowej Radzie Adwokackiej we Wrocławiu, omówiła temat „Mediacja w sprawach frankowych oczami mediatora”.
W panelu „Między paragrafem a emocją” udział wzięła adw. Klaudia Twardowska, natomiast w dyskusji „Rodzina w dialogu” uczestniczyły adw. dr Małgorzata Wojciechowicz, adw. Dobrosława Tomzik oraz adw. Agnieszka Kosarzycka-Minor.
Istotną część Kongresu poświęcono praktycznym zagadnieniom związanym ze stosowaniem mediacji oraz jej wpływem na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości.
Wśród poruszanych tematów znalazły się m.in. zasady i praktyka wysłuchania dziecka, rola sędziego w efektywnym zarządzaniu sporem i kierowaniu spraw do mediacji, a także specyfika postępowań mediacyjnych dotyczących rynku finansowego.
Uczestnicy analizowali również doświadczenia wynikające z kierowania spraw pracowniczych do mediacji, w tym wpływ takich działań na liczbę i przebieg postępowań sądowych. Ważnym elementem dyskusji była ponadto mediacja administracyjna, jej dotychczasowy potencjał oraz potrzeba zmian w obowiązujących regulacjach prawnych.
Przedstawiciele mediacji adwokackiej przybliżyli także praktyczne aspekty obligatoryjnej mediacji w sporach budowlanych, przedstawiając doświadczenia i wnioski płynące z ponad półrocznego okresu stosowania nowych rozwiązań.
Szczególne zainteresowanie wzbudziła pokazowa symulacja mediacji rówieśniczej przygotowana przez uczniów VIII Liceum Ogólnokształcącego w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr 14 w Zabrzu. Prezentacja pokazała, jak ważną rolę może odgrywać mediacja w edukacji młodych ludzi, rozwijaniu umiejętności komunikacyjnych oraz kształtowaniu postaw opartych na dialogu, wzajemnym szacunku i odpowiedzialności.
Cennym elementem programu były również warsztaty poświęcone koncyliacji sądowej, prowadzone przez sędziego Sądu Okręgowego Rafała Wagnera wraz z zaproszonymi gośćmi. Spotkanie umożliwiło uczestnikom przyjrzenie się praktycznym metodom polubownego rozwiązywania sporów w ramach postępowania sądowego.
Dwa dni debat, wykładów, warsztatów i wymiany doświadczeń potwierdziły rosnące znaczenie mediacji jako skutecznego narzędzia rozwiązywania konfliktów oraz potrzebę dalszego rozwijania tej formy dialogu w polskim systemie prawnym.
II Wielki Kongres Mediacji pokazał również, jak istotną rolę w upowszechnianiu polubownych metod rozwiązywania sporów odgrywają adwokaci mediatorzy. Ich wiedza prawnicza, doświadczenie zawodowe oraz umiejętność prowadzenia konstruktywnego dialogu stanowią ważny wkład w budowanie kultury porozumienia i wzmacnianie zaufania do mediacji.
Wydarzenie potwierdziło, że dalszy rozwój mediacji wymaga współpracy środowisk prawniczych, sądownictwa, instytucji publicznych oraz środowisk edukacyjnych. Aktywny udział przedstawicieli Adwokatury w Kongresie stanowił wyraz zaangażowania samorządu adwokackiego w promowanie mediacji jako wartościowej i coraz istotniejszej formy rozwiązywania sporów.
